កំប្រុកភ្លើង​

សត្វកំប្រុកភ្លើង​ (ឈ្មោះវិទ្យាសាស្ត្រ៖ Callosciurus finlaysonii) ឬត្រូវបានគេស្គាល់ជាទូទៅថា កំប្រុកហ្វាំងឡេយសុន (Finlayson's squirrel) គឺជាប្រភេទថនិកសត្វកកេររស់នៅលើដើមឈើ ស្ថិតក្នុងគ្រួសារ Sciuridae។ វាត្រូវបានគេស្គាល់យ៉ាងច្បាស់ដោយសារតែការប្រែប្រួលពណ៌រោមយ៉ាងប្លែកៗគ្នាទៅតាមអនុប្រភេទរបស់វា។

🌍 ការចែកចាយ និងទីជម្រក

• តំបន់ដើម៖ មានវត្តមាននៅតំបន់ដីគោកនៃអាស៊ីអាគ្នេយ៍ រួមមាន កម្ពុជា, ឡាវ, មីយ៉ាន់ម៉ា, ថៃ និងវៀតណាម។
• តំបន់ដែលត្រូវបាននាំចូល៖ ដោយសារតែការជួញដូរសត្វចិញ្ចឹមប្លែកៗ ពួកវាបានបង្កើតជាក្រុមរស់នៅតាមធម្មជាតិក្នុងប្រទេស សិង្ហបុរី, អ៊ីតាលី, ជប៉ុន និងហ្វីលីពីន។ នៅក្នុងតំបន់ខ្លះ ពួកវាត្រូវបានចាត់ទុកជាប្រភេទសត្វរំលោភបំពាន (invasive species)។
• ទីជម្រក៖ ពួកវារស់នៅបានក្នុងមជ្ឈដ្ឋានចម្រុះ ចាប់តាំងពីព្រៃទឹកភ្លៀងតំបន់វស្សា ព្រៃឈើ រហូតដល់ចម្ការ និងសួនច្បារតាមទីក្រុង។
• រស់នៅក្នុងការចិញ្ចឹម៖ ពួកវាអាចមានអាយុកាលវែងបំផុតរហូតដល់ទៅ ១២,៨ ឆ្នាំ។
• រស់នៅក្នុងព្រៃធម្មជាតិ៖មិនមានទិន្នន័យជាក់លាក់ណាមួយកំណត់ពីអាយុកាលមធ្យមរបស់វានៅក្នុងព្រៃនោះទេ។ ប៉ុន្តែ ជាទូទៅដូចជាសត្វកំប្រុកដើមឈើទំហំមធ្យមដទៃទៀតដែរ ពួកវាអាចរស់បានចន្លោះពី ៣ ដល់ ៦ ឆ្នាំ ប្រសិនបើពួកវាអាចរស់រានមានជីវិតឆ្លងផុតពីដំណាក់កាលជាកូនតូច។

🧬 រូបរាង និងលក្ខណៈ «ប្រែពណ៌»

សត្វកំប្រុកប្រភេទនេះទទួលបានឈ្មោះថា «កំប្រុកប្រែពណ៌» ដោយសារតែពណ៌រោមរបស់វាមានភាពខុសប្លែកគ្នាយ៉ាងខ្លាំង។ ផ្អែកលើអនុប្រភេទ (subspecies) ដែលត្រូវបានទទួលស្គាល់ចំនួន ១៦ ពណ៌រោមរបស់វាអាចប្រែប្រួលទៅតាមតំបន់ភូមិសាស្ត្រ៖

• ទម្រង់ពណ៌៖ មានចាប់ពីពណ៌ខ្មៅសុទ្ធ, សសុទ្ធ, ពណ៌ក្រហមត្នោត (ពណ៌លំពាំង) ឬការលាយគ្នារវាងពណ៌ប្រផេះ និងពណ៌ត្នោតអូលីវ។
• ទំហំ៖ ប្រវែងដងខ្លួនរបស់វានៅពេលពេញវ័យមានជាមធ្យមពី ១៩ ដល់ ២២ សង់ទីម៉ែត្រ រួមផ្សំជាមួយកន្ទុយបោសដែលមានប្រវែងពី ១៧ ដល់ ២៤ សង់ទីម៉ែត្រ។
• ទម្ងន់៖ ជាទូទៅមានទម្ងន់ប្រហែល ២៥០ ដល់ ២៨០ ក្រាម។

🌲 ឥរិយាបថ និងចំណីអាហារ

• សកម្មភាព៖ ជាសត្វរកស៊ីនៅពេលថ្ងៃ (diurnal) និងរស់នៅលើចុងឈើខ្ពស់ៗ។ ពួកវាមានភាពរហ័សរហួនខ្លាំងក្នុងការលោតពីមែកឈើមួយទៅមែកឈើមួយទៀត។
• ចំណីអាហារ៖ ស៊ីទាំងរុក្ខជាតិ និងសត្វល្អិតជាអាហារ (Omnivorous)។ ពួកវាស៊ីផ្លែឈើ, គ្រាប់ធញ្ញជាតិ, ផ្កា, ត្រពាំង, សំបកឈើ, ជ័រឈើ, សត្វល្អិត និងជួនកាលស៊ីពងបក្សីផងដែរ។
• គំហើញ៖ ពួកវាមានគំហើញពីរពណ៌ (dichromatic color vision) ដែលជួយសម្រួលដល់ការស្វែងរកផ្លែឈើទុំនៅលើចុងឈើ។

🛡️ ស្ថានភាពអភិរក្ស

សត្វកំប្រុកប្រែពណ៌ត្រូវបានចាត់ថ្នាក់ចូលក្នុងកម្រិត រងការគំរាមកំហែងតិចតួចបំផុត (Least Concern - LC) នៅក្នុងបញ្ជីក្រហមរបស់អង្គការ IUCN ដោយសារតែចំនួនសរុបរបស់វានៅមានស្ថិរភាព និងសមត្ថភាពបត់បែនខ្ពស់ក្នុងការរស់នៅតាមតំបន់ដែលមានការប្រែប្រួលដោយសារមនុស្ស។